Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za pseudokibiców

Film o rasizmie na stadionach w Polsce i Ukrainie wywołał komentarze także w Krakowie, gdzie problem znany jest od dawna. Rozmowa z Jackiem Purskim ze Stowarzyszenia "Nigdy Więcej" i komentarz Jonathana Ornsteina, prezesa Centrum Społeczności Żydowskiej w Krakowie.

Magdalena Wójcik: Co pan myśli o filmie pokazanym przez BBC?

Jacek Purski: Materiał przygotowany przez BBC jest jednostronny. Nie pokazuje całości przygotowań Polski do Euro. Nie pokazuje, że przed mistrzostwami prowadzimy bardzo wiele działań, których celem jest walka z rasizmem w ramach kampanii "Respect Diversity". Euro to dla nas nie tylko mecze. To wydarzenie ma się stać przyczynkiem, żeby walczyć skutecznie z rasizmem i promować wielokulturowość. Nie ma w Europie kraju wolnego od rasizmu. Takie są fakty. Powinniśmy się zastanowić, co możemy wspólnie zrobić w tej sprawie.

Czy ten przekaz dotrze do pseudokibiców?

- Celem naszych działań są kibice tacy jak pani czy ja, tacy, którzy nie chcą mieć rasizmu na stadionach i w swoich miastach. Których cieszy wielokulturowość sportu. Chcemy ich nauczyć, że trzeba reagować na rasizm. Pokazać, jak to skutecznie robić. Chcemy wychować nowe pokolenie kibiców, które nie będzie ulegało propagandzie rasistowskiej.

Na czym polegają prowadzone przez was działania?

- To między innymi program edukacyjny skierowany do nauczycieli, stewardów, którzy będą obsługiwać stadiony, i kibiców w trakcie mistrzostw. W całym kraju wyznaczamy Strefy Różnorodności, wolne od rasizmu oraz dyskryminacji ze względu na pochodzenie etniczne, narodowość, płeć czy niepełnosprawność. Największym zaskoczeniem podczas zajęć była dla mnie duża otwartość ludzi na to, by stać się częścią wydarzenia, by dołączyć do innych. Trzeba to wykorzystać. Po Euro zostaną nie tylko stadiony. Mamy szansę na realne zmiany w naszej świadomości społecznej.

Dla Gazety: Jonathan Ornstein, prezes Centrum Społeczności Żydowskiej w Krakowie (Jewish Community Centre of Krakow, JCC)

Pokazany w programie BBC obraz Polski mnie zasmucił, ponieważ prezentowany był w nim jedynie fragment polskiej rzeczywistości. Ale jednocześnie mam świadomość, że Euro 2012 stało się okazją, by zobaczyć, jak Polska postrzegana jest z perspektywy Zachodu. Być może zmotywuje to całe społeczeństwo do działania, wzbudzi świadomość, że wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za te kilka tysięcy pseudokibiców, którzy szerzą antysemityzm i rasizm. Na tego rodzaju wandalizm i chuligaństwo należy reagować, zgłaszać obraźliwe graffiti władzom. Nie możemy usprawiedliwiać naszej obojętności tym, że jeden z klubów 100 lat temu był żydowski, więc pisanie na murach "Jude raus" właściwie znaczy coś innego. To nie jest już istotne. Nikt z zewnątrz tego nie zrozumie. A nasza ignorancja jest właściwie biernym rasizmem.

Sądzę, że w ciągu ostatniej dekady Polska bardzo się zmieniła. Jest coraz lepiej. Normalniej. Natomiast to, do czego dochodzi na Ukrainie, co zobaczyłem w dokumencie, jest dla mnie nie do pojęcia. To smutne i skandaliczne zarazem.

not. mw